Werken met SMART doelen in een portfolio

Juf Angéla

Wil je meer doelbewust bezig zijn in de klas en jouw leerlingen meer betrekken bij hun eigen ontwikkeling? Om jullie daarbij te helpen heeft Angéla een prachtig SMART doelen portfolio gemaakt. Zó te gebruiken in je klas!

Het portfolio

Het document is een portfolio waarmee jouw leerlingen stapsgewijs (volgens de SMART principes) hun eigen (leer)doelen kunnen opstellen. Het bevat onder andere een stappenplan voor de leerling, een evaluatie in de vorm van een inspanningsmeter en wekelijkse en dagelijkse reflectiekaarten.

smart doelen portfolio

Waarom werken met doelen?

  • Doelen werken motiverend.
  • Doelen leren je nieuwe dingen.
  • Doelen helpen je vooruit.
  • Doelen helpen je aandacht te richten (focus).
  • Doelen geven je rust.
  • Doelen halen geeft je een goed gevoel (voldoening).

Elk doel is goed.

Leerlingen kunnen persoonlijke doelen, prestatiedoelen of gedragsdoelen hebben.

Doel behaald

Heeft de leerling zijn/haar doel behaald? Top! Geef de leerling positieve feedback. Vragen die je aan deze leerlingen kunt stellen zijn:

  •  Wat heb je daar voor gedaan?
  • Wat is je volgende doel?
  • En hoe zorg je ervoor dat je dit doel behoudt?
  • Heb je het doel behaald zonder inspanning? Dan was het te makkelijk en ben je waarschijnlijk niet aan het leren of is het al iets wat je kunt. Wat kun je veranderen, zodat het wat uitdagender wordt en het wel een passend doel is?

Doel niet behaald

Heeft de leerling zijn/haar doel behaald? Op zich geen probleem. Dat kan gebeuren, zolang de leerling maar weet waarom het niet is behaald en hoe hij/zij het de volgende keer beter kan/gaat doen. Als iets niet lukt, heb je niet gefaald, maar iets geleerd!

Het inzetten van deze portfolio’s

Afhankelijk van wat je groep gewend is, kun je zelf bepalen hoe vaak je dit inzet: wekelijks, maandelijks, van vakantie tot vakantie of halfjaarlijks. Angéla heeft wekelijkse reflectiekaarten gemaakt, maar ook dagelijkse. Bewaar ze in een (persoonlijke) snelhechter, multomap, plak ze in een laatje of lamineer ze.

Download hier het SMART doelen portfolio.

smart doelen portfolio

Werken met een persoonlijk oefenplan in de bovenbouw

Al een paar jaar maken mijn leerlingen een persoonlijk oefenplan.
In dit blogartikel leg ik uit hoe ze (we) dat doen.

Wat?

Eerst inventariseren we welke vakonderdelen er allemaal bestaan.
Bij vakonderdelen kun je denken aan: rekenen (breuken, procenten, meetkunde), taal (zinsontleden, woordenschat), spelling (verschillende categorieën), werkwoordspelling (persoonsvorm, voltooid deelwoord), enzovoort.

Hoe?

Daarna kijken we hoe je elk vakonderdeel zou kunnen oefenen.
In de klas heb ik verschillende boekjes met werkbladen die ik online vind en bestaande oefenboekjes van bijvoorbeeld Kinheim.
Bovendien heeft elke leerling een Chromebook tot zijn of haar beschikking. Hierop kunnen ze educatieve websites zoeken, waarmee ze gericht kunnen oefenen.
Veel gekozen websites zijn: Squla, Meester Klaas, Junior Einstein, Citotrainer, Juf Melis, Kids4Cito, Cambiumned, Spelling oefenen en Tafels oefenen.

Lay-out

Vervolgens bespreken we hoe een persoonlijk oefenplan eruit zou kunnen zien.
Dit mogen de kinderen van mij zelf weten. Ze kunnen een schema maken, of een lijst. Ze kunnen kleur gebruiken of niet. Ik vind het belangrijk dat het oefenplan écht van de kinderen zelf is. Wel kijk ik mee of ik de inhoud vind passen en beantwoord natuurlijk vragen, als de kinderen niet verder kunnen.

Bepalen

Dan gaan de kinderen voor zichzelf bedenken wat ze zelf in de komende periode willen oefenen.
Dit doen ze aan de hand van het meest recente rapport en de meest recente (cito)toetsen. Op Facebook zijn verschillende reflectieformulieren te vinden, waarmee kinderen zélf kunnen kijken op welke onderdelen ze uitvallen. Verder kunnen ze natuurlijk hun zelfkennis gebruiken en de gemiddelde beoordelingen op het meest recente rapport.
Vakonderdelen die kinderen goed beheersen, kunnen ze oefenen op een hoger niveau. Dit kan bijvoorbeeld gemakkelijk op Squla. Hier kun je namelijk je niveau aanpassen.

Het plan

Ten slotte maakt iedereen een persoonlijk oefenplan.
Dit is een aantal voorbeelden van oefenplannen uit mijn groep 8.

plan 6  plan 4  oefenplan 2   plan 1   plan 5   plan 3

 

Citotoets: extra oefenen of ontspannen!?

Elk jaar geven verschillende leerlingen in mijn groep 8 aan dat ze graag extra willen oefenen voor de Cito-toetsen van oktober-november en later ook voor de Centrale Eindtoets.
In principe is dat niet nodig. Tegelijkertijd kan het sommige kinderen helpen als ze bepaalde onderdelen wat versterken of als ze de vraagstelling vaker tegengekomen.

Oefenen

Voor iedereen die behoefte heeft aan goede oefensites post ik hier een lijstje.
Nogmaals: je hoeft niet te oefenen. Het is echt bedoeld voor de kinderen die dat zélf willen 🙂

Junior Einstein – Cito oefen

https://www.citotoets-oefenen.nl/cito-groep-8

Junior Einstein – alle vakken oefenen

https://www.rekenen-oefenen.nl/start
(iets naar beneden scrollen voor alle vakken)

Leestrainer – alle vakken én cito

https://leestrainer.nl/Oefenopgaven.htm

Kids 4 Cito

https://www.kids4cito.nl/cito.html
(Bovenaan voor groep 8 kiezen)

Spelling

https://www.spellingoefenen.nl

Verhaaltjessommen (Redactiesommen)

https://www.redactiesommen.nl/groep8.html

Oefensite Rendierhof – Cito oefenen

https://oefensite.rendierhof.nl/online/cito/

 

Ontspannen

Voor iedereen die lekker wil ontspannen, volgt hier een lijstje.

Ontspan de dagen vóór de Cito-toets(en) met deze tips:
O  Lees een boek.
O  Fiets een rondje (door de natuur).
O  Kijk je favoriete TV-programma.
O  Lach 🙂
O  Eet iets lekkers.
O  Speel buiten.
O  Doe iets leuks met mensen die je leuk vindt.
O  Rust uit.
O  Besteed tijd aan je hobby.
O  Spreek af met vrienden.
O  Speel (gezelschaps)spelletjes.
O  Doe iets wat je nooit eerder hebt gedaan.
O  ………………………………………………
O  ………………………………………………

 Hier vind je bovenstaande tekst in een brief naar kinderen en ouders.