Laat je leerlingen zelf reflecteren op hun werkstuk

Een werkstuk maken is een leuke en leerzame uitdaging voor kinderen. Een uitdaging die ook begeleiding vraagt. Wil jij meer uit het leerproces halen en je niet enkel richten op het eindresultaat? Laat je leerlingen zelf reflecteren op hun werkstuk! Met deze bundel van juf Mar stimuleer je en daag je kinderen uit bewuster om te gaan met hun eigen leerproces.

Doel

Leerlingen reflecteren op hun zelfgemaakte werkstuk.

Benodigdheden

De documenten uit de download.

Laat je leerlingen zelf reflecteren op hun werkstuk

Eigenaarschap vergroten vraagt tijd, inoefening, dialoog, instructie, feedback en reflectie. Het is belangrijk om een leeromgeving te creëren waarin kinderen doelen leren stellen en waarin ze leren reflecteren; zowel op het leerproces als op het product en het resultaat.

Reflecteren geeft leerlingen inzicht in hun eigen manier van leren. Zij ontdekken bijvoorbeeld welke aanpak het beste bij hen past en waarom. Waar staat ik nu? Heb ik het gestelde doel wel/nog niet behaald? En waarom? Wat heb ik nodig om mijn doel te behalen?

Het is een persoonlijk proces, dat gaat over je eigen werk en je eigen mening daarover. Naast zelf een mening te vormen over hun eigen werk, zullen de kinderen ook moeten leren om feedback te ontvangen.

Door na te denken en te praten over leren:

  • stimuleer je een actieve leerhouding;
  • ontwikkel je metacognitieve vaardigheden;
  • en vergroot je het eigenaarschap.

Het vermogen tot reflectie op het leerproces ontstaat niet van de ene op de andere dag. Het is een vaardigheid die zich geleidelijk ontwikkelt. Als leerkracht vervul je hierin een belangrijke taak. Feedback geven is onderdeel van je dagelijks formatief handelen. Je voert reflectiegesprekken met leerlingen voor, tijdens en na een opdracht. Je zet verschillende tools en methodieken in ( rubrics, reflectieformulieren) om het reflecteren te bevorderen. Door de juiste feedback, feedup en feedforward te geven zorg je ervoor dat kinderen inzicht krijgen in de leer-strategieën die ze gebruiken en wat nodig is om de doelen te bereiken.

Download

Download hier de reflectiebundel.

reflecteren werkstuk

Je vindt juf Mar ook op Instagram.

Laat je leerlingen hun persoonlijke IJsbergmodel maken

Laat je leerlingen hun persoonlijke IJsbergmodel maken. Juf Ellis deed het!

Het IJsbergmodel

Het IJsbergmodel van de Amerikaanse psycholoog David McClelland visualiseert het proces om tot succes te komen of om je doel te bereiken.
Het is een erg mooi hulpmiddel om kinderen te laten zien dat succes niet vanzelf gaat.

Het topje van de ijsberg dat boven het water uitsteekt is het succes: dat wat iedereen kan zien. Alles wat zich onder water afspeelt is de weg er naartoe: het proces. Hierbij kun je denken aan  bijvoorbeeld doorzettingsvermogen, risico, mislukkingen, wat je tegen jezelf zegt.

Laat je leerlingen hun persoonlijke IJsbergmodel maken

Na een korte uitleg over het IJsbergmodel gaan de leerlingen aan de slag. Ze tekenen allemaal hun persoonlijke ijsberg. In het topje schrijven ze hun doel (dat wat ze willen verbeteren of bereiken). Vervolgens denken de leerlingen na over wat hier voor nodig is. Dit schrijven ze in de ruimte onder water.
Deze activiteit is heel geschikt voor alle leeftijden. Je kunt de oefening namelijk aanpassen aan het niveau van je leerlingen.

Download

Download hier de afbeelding die uitleg geeft over het model.

persoonlijke ijsbergmodel

Juf Ellis is ook actief op Instagram
Bovendien verkoopt Ellis haar mooie lesmateriaal op VOOR DE LEERKRACHT.

Gesprekskaartjes voor tijdens kindgesprekken

Gesprekskaartjes voor tijdens kindgesprekken. Juf Ellis heeft er maar liefst 25 gemaakt! Lees hoe je ze kunt gebruiken en download ze gratis onderaan dit bericht.

Bedoeling

Deze gesprekskaartjes kunnen je houvast geven tijdens kindgesprekken.

Voorbereiding

Print de kaartjes met vragen en lamineer ze. Zo kun je ze elk jaar inzetten.

Gesprekskaartjes voor tijdens kindgesprekken

Kies de kaartjes met vragen die jij zinvol vindt. Leg de kaartjes neer voorafgaand aan het gesprekje met de leerling en laat hem/haar zelf de kaartjes pakken. Zo zijn de leerlingen wat meer eigenaar van het gesprek en wordt het gesprek wat dynamischer!

Variatie

Je kunt je leerlingen ook het antwoord op een vraag laten opschrijven. Dat is voor sommige kinderen minder spannend. Daarna kun je naar aanleiding van het geschreven antwoord een gesprekje houden.

Download

gesprekskaartjes voor tijdens kindgesprekken

Juf Ellis is ook actief op Instagram
Bovendien verkoopt Ellis haar mooie lesmateriaal op VOOR DE LEERKRACHT.

De ontwikkeling van executieve functies en groepsvorming geïntegreerd aanbieden

Als leerkracht wil ik een groep creëren waarin elke leerling zichzelf kan en mag zijn. Ook wil ik dat mijn leerlingen hun talenten en kwaliteiten kunnen inzetten en ontwikkelen. Bovendien vind ik het belangrijk dat mijn leerlingen zichzelf goed leren kennen en (in)zien op welke gebieden ze kunnen groeien. Dit alles lukt mij door de ontwikkeling van executieve functies en groepsvorming geïntegreerd aan te bieden.

In dit artikel geef ik je kort wat theoretische kennis over executieve functies en over groepsvorming. Vervolgens deel ik manieren waarop je de ontwikkeling van executieve functies en groepsvorming geïntegreerd aan kunt bieden.

Ben je geïnspireerd geraakt en wil je nog meer praktische voorbeelden, dan is mijn workshop tijdens het congres Executieve functies zeker een aanrader!

executieve functies en groepsvorming

Executieve functies

Executieve functies zijn functies die ons gedrag en ons denken kunnen sturen.

De bedenkers van Wijzer in Executieve Functies (WiEF) brengen de bestaande elf executieve functies terug tot zeven en bespreken ze aan de hand van het besturen van een boot:

  • inhibitie (anker)
  • werkgeheugen (landkaart)
  • planning en organisatie (kompas)
  • taakinitiatie (schroef)
  • emotieregulatie (toerenteller)
  • flexibiliteit (roer)
  • metacognitie en zelfmonitoring (kapiteinspet)

Groepsvorming

Elk schooljaar maak je met je groep alle fases van groepsvorming door. Als je als leerkracht deze fases (her)kent en erop inspeelt, zul je zien dat je veel invloed kunt uitoefenen op het creëren van een fijne en positieve groep. Een groep waarin kinderen elkaar in hun waarde laten, elkaar respecteren, zelf problemen op kunnen lossen en bovenal zichzelf mogen en kunnen zijn. De fases van groepsvorming zijn

1. Forming: oriënteren en (opnieuw) kennismaken met elkaar

2. Storming: strijden om invloed: de hiërarchie wordt vastgesteld

3. Norming: gemeenschappelijke normen en ongeschreven regels worden bepaald

4. Performing: samen werken in harmonie en met plezier

5. Adjourning: afscheid nemen

De ontwikkeling van executieve functies en groepsvorming geïntegreerd aanbieden

Een manier om de ontwikkeling van executieve functies en groepsvorming geïntegreerd aan te bieden, beschrijf ik hier voor je.

Geef een introductieles over executieve functies. Wat zijn dat? Welke zijn er? Hoe ziet dat eruit? Vervolgens bespreek je elke week een van de functies. Op deze manier leren de leerlingen echt wat de functies inhouden.

In en na deze periode van acht weken laat je leerlingen kijken naar zichzelf, naar hun klasgenoten, naar de hele groep en naar de leerkracht. Dingen die je kunt vragen en bespreken zijn:

  • Wat heb jij van nature?
  • Waar ben jij al goed in?
  • Waar wil jij in groeien?
  • Hoe kun je daar beter in worden?
  • Wie kan jou erbij helpen?
  • Wie kan jij helpen?
  • Wat voor soort groep willen we?
  • Wat kan de leerkracht doen?

Je kunt ervoor kiezen om een van de vragen zichtbaar te maken in het klaslokaal. Bijvoorbeeld ‘Waar wil jij in groeien?’.

De leerlingen noteren in één zin in welke executieve functie ze willen groeien. Als aanvulling kunnen ze een concreet voorbeeld noemen. Vervolgens verzamel je alle zinnen en hangt deze op. Samen met de hele groep bekijk je de zinnen en bespreek je wat jullie zien: Wat valt op? Wie heeft hetzelfde doel? Waar kun je elkaar mee helpen? Wie heeft tips?

Meer executieve functies

Lees hier alle blogs over executieve functies op Juffrouw Femke.

Wijzer in groepsvorming

Samen met Esther van der Knaap van Onderwijswereld-PO schreef ik de Wijzer in Groepsvorming. Deze is uitgegeven bij Uitgeverij PICA. Bij deze Wijzer kun je een Masterclass volgen. Wil je nog uitgebreider en diepgaander met groepsvorming aan de slag? Dan is de online training wellicht iets voor jou.

Masterclass Wijzer in Groepsvorming

Online training

Bewegend leren met de Pylonenrace

Juf Angéla
Bewegend leren met de Pylonenrace.

Jaaaaa, juf Angéla heeft weer een toffe bewegend leren activiteit voor je! Niet alleen goed voor de beweging en voor de frisse lucht, maar dit keer een echte hersenkraker. Een bewegend leren spel met hoge betrokkenheid, uithoudingsvermogen, teamwork en uiteraard aansluitend op de executieve functies. Wat is het? En hoe speel je het?

Bewegend leren met de Pylonenrace

Zet de pylonen in het veld met daaronder de opdrachtenkaartjes. Maak vervolgens een aantal teams (afhankelijk van je groep). Elk team vormt een rij. De teams beginnen elk bij een ander getal/pylon. Na het startsein rent elke eerste speler naar een pylon naar keuze en kijkt vervolgens onder de pylon.

Er zijn nu twee opties:

Niet

Is dit niet het nummer dat het team moet hebben? Dan rent de speler terug naar zijn team en sluit achteraan terug in de rij. De volgende speler waagt een nieuwe poging.

Wel

Is dit wel het nummer dat het team moet hebben? Dan leest de speler het kaartje, zet de pylon weer terug en rent vervolgens naar de spelleider om het antwoord door te geven. Is het antwoord goed, dan mag het team door naar het volgende getal.

De spelleider vinkt het antwoord bij het juiste team op het antwoordenblad aan. Is het antwoord fout, dan probeert de volgende speler uit het team een nieuwe poging.

Variatie

Laat een leerling zichzelf verbeteren, door terug te gaan naar de pylon.

Het spel gaat door tot een team alle antwoorden heeft gevonden.
Wie is er al eerste klaar?

Downloads

Je kunt het spel in 5 verschillende edities downloaden.
Met handleiding, overzicht van spelmateriaal, spelregels en plattegrond erbij!

Bewegend leren Pylonenrace

Je vindt juf Angéla ook op Instagram. Daar heet ze Juf van de bovenbouw.
Juf Angéla verkoopt ook prachtig lesmateriaal op VOOR DE LEERKRACHT.

Welke is weg?

Juf Angéla
Welke is weg?

Werken aan de executieve functies tijdens spelling? Check. Deze werkvorm sluit aan bij veel functies. Lees hier hoe je het speelt!

Bedoeling

De kinderen oefenen woorden die eindigen op -tie, -lijk, -teit, -heid, -isch en -air. Bovendien oefenen de kinderen een aantal executieve functies.

Benodigdheden

Voor deze activiteit heb je het volgende nodig:

  • per leerling een wisbordje, stift en doekje
  • de presentatie uit de download
  • het digibord

Voorbereiding

Elke leerling zorgt voor een wisbordje.
De leerkracht zet een dia (naar keuze) klaar, waarop alle negen woorden zichtbaar zijn.

Welke is weg?

De leerlingen krijgen 1 minuut de tijd om zoveel mogelijk woorden te onthouden (goed voor het woordbeeld).
Na de minuut zet de leerkracht de volgende dia op (dia: sluit nu je ogen). De leerlingen sluiten voor 10 tellen hun ogen en proberen de woorden te herinneren. Dit geeft de leerkracht de tijd om een dia (naar keuze) te kiezen waar een woord mist. Na de 10 tellen doen de leerlingen hun ogen weer open, kijken naar het bord en schrijven vervolgens het missende woord op. Let op: het moet stil blijven, zodat iedereen zich goed kan concentreren.

Download

Download hier de presentatie. Zoals je ziet zijn er twee versies.

Welke is weg?

Je vindt juf Angéla ook op Instagram. Daar heet ze Juf van de bovenbouw.
Juf Angéla verkoopt ook prachtig lesmateriaal op VOOR DE LEERKRACHT.

E-book Spelend leren

Wil je nog meer ideeën rondom spelend leren? Dan is dit E-book iets voor jou!

E-book Spelend leren
Koop het in onze winkel.

In dit E-book vind je 40 beschreven activiteiten en veel ideeën om de les- en oefenstof in een spelvorm te gieten. Daarnaast bevat het 18 bijlagen met werkbladen om direct in te zetten in je groep. Bovendien staan er in dit E-book talloze links naar uitgewerkte lessen en online leeractiviteiten.